LEGAZPI CITY-Isa sa mga isyung muling nabanggit sa impeachment trial ni Vice President Sara Duterte ay ang pagkaka-cite in contempt ni Atty. Zuleika Lopez, ang Chief of Staff ng Office of the Vice President (OVP). Mahalaga ang pangyayaring ito dahil kabilang ito sa mga pangyayaring binabanggit ng magkabilang panig sa usapin ng confidential funds.
ANO ANG NANGYARI?
Noong Nobyembre 20, 2024, humarap si Atty. Lopez sa pagdinig ng House Committee on Good Government and Public Accountability, na nagsisiyasat sa paggamit ng confidential funds ng Office of the Vice President at ng Department of Education noong si VP Sara Duterte pa ang kalihim nito.
Matapos ang halos 10 oras na pagdinig, inihain ni ACT Teachers Party-list Rep. France Castro ang mosyon na i-cite in contempt si Lopez dahil umano sa “undue interference in the conduct of proceedings.”
Inaprubahan ito ng komite sa pamumuno ni Manila 3rd District Rep. Joel Chua. Kasunod nito, ipinag-utos din ang pansamantalang pagdetine kay Lopez hanggang sa susunod na pagdinig ng komite.
ANO ANG NAGING DAHILAN NG CONTEMPT?
Nakasentro ang isyu sa isang liham na nilagdaan ni Lopez at ipinadala sa Commission on Audit (COA) noong Agosto 21, 2024.
Sa liham, hiniling ng OVP sa COA na huwag sundin ang subpoena duces tecum na inilabas ng House committee para sa mga dokumentong may kaugnayan sa paggasta ng P125 milyong confidential funds ng OVP sa loob lamang ng 11 araw noong Disyembre 2022.
Para kay Rep. France Castro, ang paggamit ng salitang “should not be complied with” ay maituturing na pagtatangkang hikayatin ang COA na huwag sumunod sa subpoena ng Kongreso.
Ayon sa kanya, ito ay maaaring ituring na pakikialam o undue interference sa isinasagawang imbestigasyon ng House committee.
ANO ANG DEPENSA NI ATTY. LOPEZ?
Mariing itinanggi ni Lopez na inuutusan o pinipigilan ng OVP ang COA.
Ayon sa kanya, ang liham ay isang “respectful request” lamang upang isaalang-alang ng COA ang posisyon ng kanilang tanggapan.
Humingi rin siya ng paumanhin kay Rep. Castro kung ang nilalaman ng liham ay nakapagbigay ng maling impresyon o nakainsulto sa sinuman.
Gayunman, sinabi ni Castro na tinatanggap niya ang paghingi ng paumanhin ngunit nananatili siyang kumbinsido na may sapat na batayan ang contempt citation.
Bukod dito, sinabi rin ni Castro na sa kabuuan ng pagdinig ay naging evasive o hindi direktang sumasagot si Lopez sa ilang tanong ng komite.
ANO ANG IBIG SABIHIN NG “CONTEMPT”?
Ang contempt ay isang kapangyarihang ginagamit ng Kongreso upang mapanatili ang kaayusan at integridad ng kanilang mga pagdinig.
Hindi ito katumbas ng criminal conviction. Sa halip, isa itong hakbang na maaaring ipataw kapag naniniwala ang komite na ang isang testigo ay:
– tumatangging sumunod sa lawful orders ng komite;
– sadyang humahadlang sa imbestigasyon;
– o kumikilos sa paraang nakaaapekto sa maayos na pagtakbo ng pagdinig.
BAKIT ITO MAHALAGA SA IMPEACHMENT TRIAL?
Sa kasalukuyang impeachment trial ni Vice President Sara Duterte, muling nabanggit ang pangyayaring ito nang gamitin ng depensa ang mga video ni Atty. Zuleika Lopez kaugnay ng kanyang paglipat sa custodial facility at ng naging pagtrato sa kanya matapos ma-cite in contempt.
Para sa depensa, mahalagang maipakita ang buong konteksto ng mga pangyayaring iyon.
Samantala, para sa prosekusyon, ang pangunahing usapin sa impeachment ay nananatiling ang mga alegasyon laban kay Vice President Duterte, kabilang ang paggamit ng confidential funds at iba pang Articles of Impeachment.
Sa madaling salita, ang contempt citation laban kay Atty. Zuleika Lopez ay hindi bahagi ng mismong Articles of Impeachment laban kay VP Sara Duterte, ngunit naging kaugnay na isyu dahil lumitaw ito sa mga imbestigasyong nagsilbing batayan ng ilang alegasyong kalaunan ay isinama sa impeachment complaint.
